Ankara Kalesi’nin kuzey ucunda, kalenin en yüksek bölümünü oluşturan sur topluluğuna Akkale adı verilmektedir. Akkale, Ankara Kalesi’nin en korunaklı bölümünü oluşturur. Sağ tarafında silik Osmanlı Tuğrası, Roma Dönemi aslan heykelleri, sütunlar ve kaideleri ile Agustus Tapınağı’dan çıkartılan tanrı ya da kral heykeli yanında da ressam Hüseyin Avni Lifij görülmektedir.

Genel olarak Bizans Dönemi yapısı olan Ankara Kalesi’nin Akkale burcu, Selçuklu Sultanı II. Keykavus tarafından 1249 yılında yaptırılmıştır. 1921 yılında, Mustafa Kemal Atatürk’ün özel isteğiyle Cumhuriyet tarihinin ilk müzesi olan Eti Müzesi burada kurulmuş ve 1948 yılına kadar varlığını sürdürmüştür. Bir dönem Anadolu Medeniyetleri Müzesi’nin deposu olarak kullanılan Akkale surlarının bu bölümü bugün ziyarete kapalıdır.

Tiyatronun, Resmin, Müziğin Ankara’da Buluşmas

Ankara’da tiyatro eserlerinin ilk örneklerini sahneye koyan kişilerden birisi de Ahmet Fehim Efendi İstanbul’da tanıştığı Ankaralı Kocamanoğlu adlı bir Ermeni’nin sahnesinde bir sezonluk tiyatro yapmak için Ankara’ya gelir ve iki buçuk yıl kalır. İstanbul’dan getirdiği oyuncular ile Ankara’da ilk tiyatro gösterileri ve dekorlarını yapar. Birçok zorlukla uğraşmak zorunda kalan Ahmet Fehim Efendi dükkanlar için tabelalar hazırlar, zengin gayrimüslimlerin evlerine tablolar yapar, çocuklarına resim dersleri verir. Ankara’daki bazı kiliseler için duvar resimleri yaptığı ve Ankara’nın ilk kafeşantanını tasarladığı bilinmektedir. Buraya Polonyalı müzisyenler getirip konserler verdirmiştir. İstanbul-Ankara tren yolunun 31 Aralık 1892 tarihinde tamamlanması ve Ankara’ya ilk trenin gelmesi üzerine düzenlenen törenler sırasında, Abidin Paşa’nın isteği üzerine şehrin her yerinden gözükecek şekilde Akkale surlarına arkadaşı Yanko ile birlikte Osmanlı Arması resmettiği bilinmektedir.

Hüseyin Avni Lifij

Osmanlı ve erken Cumhuriyet Dönemi ressamlarındandır. Yurt dışında eğitim alan Hüseyin Avni Lifij 1922 yılında Atatürk’ün isteği üzerine dört aylığına Ankara’da çalışmalarda bulunmuştur. Bu dönemde Ankara manzaraları ve Mareşal Fevzi Çakmak’ın portresini yaptığı bilinmektedir. Tabloda Akle’nin önünde oturaran Avni Liji Agustus Tapinağı’ndan Keşfedilmiş bir heykeli incelerken görülmektedir.

Kaynakça: Hafi Kadri Alpman, Ahmet Fehim Beyin Hatıraları Nurullah Berk Adnan & Turani Başlangıcından Bugüne Çağdaş Türk Resim Sanatı Tarihi (1981)